90 gün kuralı nedir, bankalar sizi nasıl tanır?
90 Gün Kuralı Nedir? Bankalar Sizi Nasıl Tanır?
İşletmeler sahibi kredi başvurusu reddedildiğinde veya beklediği kredi limitini alamadığında şu soruyu sorar: “Banka beni neye göre değerlendiriyor?”
Aslında bankalar sadece bugünkü hesabınıza bakmaz. Sizi ve işletmenizi tanımaya çalışır. Bu noktada finans dünyasında sıkça konuşulan ancak pek bilinmeyen bir kavram vardır: 90 Gün Kuralı.
Bu resmi bir yasal düzenleme olmasa da bankaların müşteri davranışlarını analiz ederken kullandığı önemli zaman dilimlerinden biridir.
Bankalar Size Kredi Vermez, Riski Satın Alır
Birçok kişi bankaların para sattığını düşünür. Aslında bankalar para değil, risk yönetir. Kredi verirken şu sorunun cevabını ararlar: “Bu kişi veya şirket aldığı parayı geri ödeyebilir mi?”
Bu nedenle sadece bugünkü hesabınıza değil, geçmiş davranışlarınıza da bakarlar.
Neden 90 Gün Önemlidir?
Bankalar müşteri davranışlarını değerlendirirken son 3 aylık yani yaklaşık 90 günlük dönemi özellikle inceler. Çünkü bu süre:
Güncel finansal durumu gösterir.
Nakit akışı alışkanlıklarını ortaya çıkarır.
Ödeme disiplinini yansıtır.
İşletmenin son performansını anlamaya yardımcı olur.
Bankalar için üç yıl önceki hareketlerden çok son 90 günde nasıl davrandığınız daha değerlidir.
Bankalar Sizin Hangi Hareketlerinizi Görür?
Birçok işletme sahibi sadece kredi notuna bakıldığını düşünür. Oysa değerlendirme çok daha geniştir.
Hesaba Düzenli Para Girişi Var mı?
Bankalar düzenli nakit akışını sever. Hesaba sürekli ve istikrarlı para girişleri olması işletmenin aktif çalıştığını gösterir.
Çek ve Senet Ödemeleri Nasıl?
Ödemelerin zamanında yapılması güven oluşturur. Gecikmeler ise risk sinyali olarak değerlendirilebilir.
Kredi Kartı Kullanımı
Kart limitlerinin sürekli sonuna kadar kullanılması finansal baskı işareti olabilir. Düzenli ve kontrollü kullanım ise olumlu değerlendirilir.
Hesap Hareketleri
Şirket hesabındaki para trafiği bankaların dikkat ettiği önemli konulardan biridir. Düzenli hareketler, ticari faaliyetlerin sürdüğünü gösterir.
Vergi ve SGK Ödemeleri
Bankalar birçok durumda işletmenin kamu yükümlülüklerine ilişkin genel finansal disiplinini de değerlendirebilir. Düzenli ödeme alışkanlığı güven artırır.
Bankalar İçin Güven Veren İşletmeler Nasıl Görünür?
Güçlü işletmeler genellikle şu özelliklere sahiptir:
Düzenli hesap hareketleri
İstikrarlı tahsilatlar
Zamanında ödemeler
Kontrollü borçlanma
Dengeli kredi kullanımı
Düzenli vergi ve SGK süreçleri. Bu işletmeler bankalar açısından daha öngörülebilir kabul edilir.
Kredi Lazım Olunca Bankaya Gitmek Hata mı?
Birçok işletme sahibi bankayla sadece kredi ihtiyacı olduğunda iletişime geçer. Oysa bankalar ilişkileri kriz gününde değil, normal günlerde oluşturur. Krediye ihtiyacınız olmadan önce bankalar sizi tanımaya başlamalıdır. Çünkü kredi başvurusu yapıldığında bankanın elindeki en önemli veri geçmiş davranışlarınızdır.
Bankalar Sizi Nasıl Tanır?
Aslında bankalar sizi söylediklerinizle değil, yaptıklarınızla tanır. Örneğin:
Düzenli tahsilat yapıyor musunuz?
Hesap hareketleriniz istikrarlı mı?
Borçlarınızı zamanında ödüyor musunuz?
Nakit akışınız sağlıklı mı?
Ticari faaliyetiniz sürdürülebilir görünüyor mu?
Bu soruların cevapları bankanın gözündeki profilinizi oluşturur.
90 Günlük Dönemde Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Özellikle kredi veya limit artışı planlayan işletmeler için son 90 gün önemlidir. Bu süreçte:
Ödemeleri geciktirmemek
Çek ve senet yükümlülüklerini aksatmamak
Hesap hareketlerini düzenli tutmak
Kredi kartı limitlerini aşırı zorlamamak
Nakit akışını planlı yönetmek olumlu etki yaratabilir.
Finansal İtibar Sessizce Oluşur
Birçok işletme kredi başvurusu yaptığı gün değerlendirilmeye başladığını düşünür. Gerçekte ise değerlendirme çok daha önce başlamıştır. Bankalar sizi son görüşmede değil, son aylardaki davranışlarınızla tanır. Bu nedenle finansal itibar bir günde oluşmaz. Düzenli ve disiplinli finansal yönetimin sonucunda oluşur.
Bankalar Rakamlara Değil, Alışkanlıklara Bakar
90 gün kuralı bize önemli bir gerçeği gösterir. Bankalar sadece hesabınızdaki paraya bakmaz. O parayı nasıl yönettiğinize de bakar. Bu nedenle güçlü bir kredi profili oluşturmak isteyen işletmeler sadece ciroya değil;
Nakit akışına,
Ödeme disiplinine,
Finansal planlamaya,
Banka ilişkilerine de önem vermelidir.
Bankalar sizi anlattığınız hikâyeyle değil, son 90 gündeki finansal davranışlarınızla tanır.
Uğur ERBİL
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
