Uzaktan çalışanların SGK primi nasıl hesaplanır?
Pandemiyle birlikte yaygınlaşan uzaktan çalışma, artık birçok işletme için kalıcı bir çalışma modeli haline geldi. Ancak birçok işverenin aklındaki ortak soru hâlâ aynı:
Uzaktan çalışanların SGK primi nasıl hesaplanır?
Evden çalışan personelin SGK primi daha mı düşük olur? İşyerine gelmeyen çalışan için farklı bir prim hesaplaması yapılır mı? Home office çalışanların SGK bildirimi nasıl yapılır?
Bu soruların cevabı aslında oldukça nettir. Ancak yanlış uygulamalar hem idari para cezasına hem de ileride açılabilecek iş davalarına neden olabilir.
Uzaktan Çalışanların SGK Primi Nasıl Hesaplanır?
En çok merak edilen konu budur. Cevap oldukça basittir: Uzaktan çalışanların SGK primi, işyerinde çalışan personelle aynı şekilde hesaplanır. Yani çalışan;
Evden çalışıyor olabilir.
Hibrit çalışıyor olabilir.
Başka şehirden çalışıyor olabilir.
Bunların hiçbiri SGK prim hesaplamasını değiştirmez.SGK açısından önemli olan çalışanın hizmet akdiyle çalışması ve prime esas kazancıdır. Uzaktan çalışmanın kendisi prim oranlarını değiştirmez.
SGK Prim Hesabında Esas Alınan Unsurlar
Uzaktan çalışanların SGK primi nasıl hesaplanırsorusunun cevabı aşağıdaki unsurlara bağlıdır:
Brüt ücret
Prim ödeme gün sayısı
SGK prim oranları
İşsizlik sigortası primi
Varsa SGK teşvikleri
Prime esas kazanç sınırları
Dolayısıyla çalışanın evden çalışması, ofisten çalışması veya hibrit modelde çalışması hesaplama mantığını değiştirmez.
Home Office Çalışanlarda Prim Gün Sayısı Değişir mi?
Hayır. Bu da sık sorulan sorulardan biridir. Örneğin ay boyunca tamamen evden çalışan bir personelin;
Prim günü yine 30 gündür.
SGK primi normal şekilde hesaplanır.
Maaşı üzerinden standart kesintiler uygulanır.
Sadece SGK sisteminde uzaktan çalışma günlerinin bildirimiyle ilgili teknik düzenlemelere uyulması gerekir. Prim ödeme gün sayısı ise çalışma düzeni nedeniyle azalmaz.
Uzaktan Çalışanların SGK Bildirimi Nasıl Yapılır?
İşveren;
İşe giriş bildirgesini süresinde vermelidir.
Muhtasar ve Prim Hizmet Beyannamesini zamanında göndermelidir.
Uzaktan çalışma günlerini doğru şekilde bildirmelidir.
Çalışma sözleşmesini yazılı olarak düzenlemelidir.
Özellikle hibrit çalışma modelinde uzaktan çalışılan günlerin doğru bildirilmesi önem taşır.
Uzaktan Çalışan Personelin SGK Hakları Aynı mı?
Kesinlikle evet. Uzaktan çalışan personel;
Emeklilik hakkı
Sağlık hizmetleri
İş kazası hükümleri
Analık hakları
İşsizlik sigortası
gibi tüm sosyal güvenlik haklarından normal çalışanlarla aynı şekilde yararlanır. Çalışma yerinin ev olması bu hakları ortadan kaldırmaz.
İşverenlerin En Çok Yaptığı Hatalar
Uzaktan çalışma yaygınlaştıkça bazı hatalar da sık görülmeye başladı.
1. “Evden çalışıyor, sigortası farklı olur.” düşüncesi
Bu tamamen yanlıştır.
2. Prim gününü eksik bildirmek
Evden çalışan personelin tam zamanlı çalışmasına rağmen eksik gün bildirilmesi ciddi sorunlara yol açabilir.
3. Yazılı uzaktan çalışma sözleşmesi yapmamak
Kanun gereği uzaktan çalışma sözleşmesinin yazılı olması gerekir.
4. SGK bildirimlerinde uzaktan çalışma günlerini yanlış göstermek
Özellikle hibrit çalışanlarda yanlış gün bildirimi denetimlerde sorun oluşturabilir.
Uzaktan Çalışmada İşverenin Sorumluluğu Devam Eder
Bazı işverenler; “Personel evde çalışıyor, sorumluluk bana ait değildir.” şeklinde düşünebiliyor. Oysa;
SGK yükümlülükleri,
İş sağlığı ve güvenliği,
İş kazası sorumluluğu,
Bordrolama işlemleri,
uzaktan çalışmada da devam eder. İşverenin sigortalılık ve bildirim yükümlülükleri çalışma yerinden bağımsızdır.
SGK Primi Neye Göre Hesaplanır?
Kısaca formül şu şekildedir:
Brüt Ücret → SGK Primleri → İşsizlik Sigortası → Vergi Kesintileri → Net Ücret
İşveren maliyeti ise;
Brüt ücret
SGK işveren primi
İşsizlik sigortası işveren payı
Varsa teşvik uygulamaları dikkate alınarak hesaplanır. Çalışanın uzaktan çalışması bu hesaplama yöntemini değiştirmez.
Uzaktan çalışanların SGK primi nasıl hesaplanırsorusunun cevabı aslında oldukça nettir. Uzaktan çalışma modeli, SGK prim oranlarını veya hesaplama yöntemini değiştirmez. Önemli olan; doğru bordrolama yapılması, çalışma günlerinin doğru bildirilmesi ve yasal yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirilmesidir.
Özellikle hibrit çalışma sistemine geçen işletmelerde SGK bildirimlerinin ve bordroların profesyonel şekilde hazırlanması, ileride doğabilecek idari yaptırımların ve hukuki risklerin önüne geçer.
Uğur ERBİL
Serbest Muhasebeci Mali Müşavir
